Na Placu Karola Marcinkowskiego w Rogoźnie stoi jeden z nowszych pomników w regionie – monumentalna rzeźba króla Przemysła II. Odsłonięta w kwietniu 2022 roku, jest dziełem toruńskiego artysty Macieja Jagodzińskiego. To miejsce, które łączy historię z teraźniejszością i przypomina o wydarzeniach sprzed ponad 700 lat, które na zawsze związały losy tego króla z miastem.

Pomnik nie jest przypadkowy. Przemysł II nadał Rogoźnu prawa miejskie, a w 1296 roku to właśnie tutaj, pod tym miastem, dokonano na niego zamachu, który zakończył się śmiercią władcy. Ta tragedia na zawsze wpisała Rogoźno w karty polskiej historii.

Historia pomnika – od pomysłu do realizacji

Pomysł wybudowania pomnika narodził się w 2019 roku, kiedy Rogoźno dołączyło do Klastra Turystycznego „Szlak Piastowski”. Wtedy też powołano Społeczny Komitet Budowy Pomnika Przemysła II, który przez kolejne lata zbierał fundusze i koordynował prace. Głównym fundatorem został Jacek Wojciechowski z Poznania, który wsparł inicjatywę przy współudziale lokalnych darczyńców.

Prace nad rzeźbą trwały kilkanaście miesięcy. W grudniu 2021 roku delegacja z Rogoźna odwiedziła pracownię JAGENMER w Toruniu, aby zaakceptować ostateczny kształt monumentu. Efekt pracy Macieja Jagodzińskiego okazał się na tyle udany, że podczas uroczystego odsłonięcia mówiono o jednym z najpiękniejszych wizerunków króla Przemysła II w Polsce.

Przemysł II został koronowany na króla Polski w 1295 roku. Jego panowanie trwało zaledwie rok – zginął w wyniku zamachu 8 lutego 1296 roku na terenie ówczesnego Rogoźna.

Czym wyróżnia się pomnik Przemysła II w Rogoźnie

Monument stoi przed budynkiem Muzeum Regionalnego im. Wojciechy Dutkiewicz, w samym sercu miasta. Rzeźba przedstawia króla w pełnej okazałości – w stroju monarszym, z insygniami władzy. Praca rzeźbiarska jest dopracowana w każdym detalu, od fałd szat po elementy korony.

Lokalizacja na Placu Karola Marcinkowskiego nie jest przypadkowa. To reprezentacyjne miejsce, gdzie odbywają się najważniejsze miejskie uroczystości. Pomnik naturalnie wpisuje się w przestrzeń i tworzy punkt orientacyjny dla odwiedzających centrum Rogoźna.

Warto zwrócić uwagę na kontekst historyczny. Przemysł II to postać kluczowa dla Wielkopolski – książę poznański i wielkopolski, który w 1295 roku został pierwszym od kilkudziesięciu lat królem Polski. Jego zasługi dla kraju i dla Rogoźna są nie do przecenienia. To on nadał miastu prawa miejskie, przyczyniając się do jego rozwoju.

Odsłonięcie pomnika – uroczystość z rozmachem

24 kwietnia 2022 roku, w rocznicę lokacji Rogoźna, odbyła się uroczysta ceremonia odsłonięcia. Wydarzenie przyciągnęło tłumy mieszkańców i gości z regionu. Od godziny 15:00 na placu prezentowała się grupa rekonstrukcyjna ARKONA, która pokazywała pokazy walk średniowiecznych i rękodzieła. Najmłodsi mogli poczuć się jak prawdziwi rycerze i wziąć udział w pokazowych pojedynkach.

Część oficjalna rozpoczęła się o 16:00. Wolontariacka grupa rekonstrukcyjna działająca przy Muzeum Regionalnym zaprezentowała inscenizację lokacji miasta, przypominając o roli króla Przemysła II w nadaniu Rogoźnu praw miejskich. Podczas przedstawienia symbolicznie przekazano burmistrzowi Romanowi Szuberskiemu Akt Lokacyjny Rogoźna.

W momencie odsłonięcia pomnika zabrzmiał Hejnał Rogoźna, a lokalny muzyk wykonał premierowo „Pieśń o Przemyśle II”, specjalnie skomponowaną na tę okazję. Wstęgę odsłaniającą monument zdjęli m.in. burmistrz, przewodniczący Społecznego Komitetu Budowy Pomnika, główny fundator oraz sam rzeźbiarz.

Dla kogo to miejsce

Pomnik jest dostępny dla wszystkich – to przestrzeń publiczna, do której można przyjść o każdej porze dnia i nocy. Miejsce odwiedzają zarówno miłośnicy historii, jak i przypadkowi przechodnie spacerujący po centrum miasta.

Rodziny z dziećmi mogą połączyć wizytę z wycieczką do pobliskiego Muzeum Regionalnego, które znajduje się tuż obok. To dobry punkt wyjścia do poznania historii Rogoźna i postaci króla Przemysła II. Dla uczniów i studentów to konkretny punkt na mapie związany z historią Polski średniowiecznej.

Monument wpisuje się również w Szlak Piastowski, więc osoby zwiedzające zabytki związane z dynastią Piastów z pewnością docenią to miejsce. To jeden z nielicznych pomników tego władcy w Polsce, co czyni go szczególnie wartościowym dla pasjonatów historii.

Rogoźno co roku organizuje imprezy poświęcone pamięci króla Przemysła II. Dni Rogoźna rozpoczynają się orszakiem, na czele którego na koniu jedzie postać króla, a podczas ogniska pod Dębem w Marlewie wspominany jest śmiertelny zamach z 1296 roku.

Dlaczego Przemysł II ma znaczenie dla Rogoźna

Historia tego miejsca sięga tragicznych wydarzeń z lutego 1296 roku. Król Przemysł II został zamordowany podczas zamachu, który miał miejsce na terenie ówczesnego Rogoźna. Była to środa popielcowa, 8 lutego. Śmierć króla na zawsze scaliła jego losy z dziejami miasta – więź ta jest kultywowana do dziś.

Samorząd rogoziński od lat podkreśla, jak duże znaczenie dla rozwoju miasta miał ten władca. Przemysł II nie tylko nadał Rogoźnu prawa miejskie, ale również przyczynił się do jego prosperity. Jego postać jest patronem wielu lokalnych wydarzeń, miejsc i inicjatyw kulturalnych.

Pomnik stanowi zwieńczenie wieloletnich starań o uhonorowanie pamięci króla. Działania Społecznego Komitetu Budowy Pomnika przyczyniły się do podniesienia rangi Rogoźna w dziedzinie kultywowania historii oraz wzmocniły atrakcyjność turystyczną miasta.

Praktyczne informacje dla odwiedzających

Lokalizacja: Pomnik znajduje się na Placu Karola Marcinkowskiego w centrum Rogoźna, tuż przed budynkiem Muzeum Regionalnego im. Wojciechy Dutkiewicz. To łatwo dostępne miejsce, które trudno przegapić podczas spaceru po mieście.

Ceny i dostępność: Pomnik jest obiektem w przestrzeni publicznej, więc dostęp do niego jest bezpłatny i całodobowy. Można go odwiedzić o każdej porze dnia i nocy. To idealne rozwiązanie dla osób planujących krótki postój w Rogoźnie podczas podróży.

Jak dojechać: Rogoźno leży przy drodze krajowej nr 11, łączącej Poznań z Kołobrzegiem. Z Poznania to około 40 kilometrów, z Piły około 50 kilometrów. Dojazd samochodem jest prosty i szybki. Parking można znaleźć w okolicy placu. Dla osób podróżujących komunikacją publiczną dostępne są autobusy i pociągi – dworzec kolejowy znajduje się w niedalekiej odległości od centrum.

Ile czasu przeznaczyć: Sam pomnik można obejrzeć w kilka minut, ale warto poświęcić chwilę na przeczytanie tablicy informacyjnej i zrobienie zdjęć. Jeśli planuje się wizytę w muzeum lub spacer po centrum Rogoźna, warto zarezerwować godzinę lub dwie. Okolica sprzyja spokojnemu zwiedzaniu.

Co jeszcze warto zobaczyć w okolicy: Tuż obok znajduje się Muzeum Regionalne im. Wojciechy Dutkiewicz, które opowiada o historii miasta i regionu. Warto też zajrzeć do lokalnych kawiarni i restauracji przy rynku. Dla miłośników przyrody w okolicy znajdują się tereny nadjeziorne – Rogoźno leży nad Jeziorem Rogozińskim.

Monument króla Przemysła II to miejsce, które łączy przeszłość z teraźniejszością. Nie jest to atrakcja na całodniową wycieczkę, ale stanowi wartościowy punkt na mapie dla osób podróżujących przez region lub zainteresowanych historią Polski średniowiecznej. Pomnik dobrze wpisuje się w lokalny krajobraz i przypomina o wydarzeniach, które miały miejsce ponad 700 lat temu.